Ziekte van Cushing bij honden

Het cushing syndroom

De ziekte van Cushing bij honden, ook wel het Cushing syndroom genoemd, is een veelvoorkomende aandoening bij oudere honden, vooral bij kleine rassen. Het is een aandoening waarbij de hoeveelheid cortisol in het lichaam te hoog is. Cortisol, ook wel het stresshormoon cortisol, speelt een belangrijke rol in de stofwisseling, het immuunsysteem en de reactie op stresssituaties.

De ziekte kan ontstaan door een goedaardige tumor in de hypofyse, een kleine klier diep in de hersenen die het hormoon ACTH produceert, dat de bijnieren aanstuurt. Dit wordt hypofyse-afhankelijke Cushing genoemd en is de meest voorkomende vorm. In andere gevallen is er sprake van een bijnier-afhankelijke Cushing, waarbij een tumor uitgaande van de bijnieren (tumoreuze bijnier) de hoge productie van cortisol veroorzaakt. Soms gaat het om een kwaadaardige bijniertumor.

Hoe wordt de diagnose gesteld?

De diagnose van de ziekte van Cushing wordt gesteld door een combinatie van klinische symptomen en aanvullend onderzoek. Veel honden laten symptomen zien zoals:

• Overmatig drinken en veel plassen
• Dunne vacht, kale plekken, dunnere huid
• Vergrote buikomvang
• Spierzwakte, waarbij de achterpoten zakken

Om de diagnose te bevestigen, wordt vaak bloed afgenomen om de hoeveelheid cortisol te meten, eventueel gevolgd door een hoge dosis dexamethason suppressietest. Ook kan echografisch onderzoek of een CT-scan worden uitgevoerd om te zien of er sprake is van een kleine tumor, een langzaam groeiende tumor of een tumor die grote hoeveelheden cortisol produceert.

In sommige gevallen is sprake van iatrogene of geïnduceerde Cushing, die ontstaat bij honden die langdurig corticosteroïden gebruiken, waardoor de symptomen vergelijkbaar zijn maar een andere behandeling vereisen.

Welke symptomen kun je herkennen?

De symptomen van de ziekte van Cushing ontwikkelen zich vaak langzaam. Veel honden laten het volgende beeld zien:

• Overmatig drinken (polydipsie) en veel plassen (polyurie)
• Toegenomen eetlust
• Dunne vacht, haarverlies vooral op de flanken
• Vergrote buik (potbuik)
• Spierzwakte, vooral in de achterpoten
• Huidproblemen zoals infecties en langzame wondgenezing

Bij een hond waarbij je deze klachten ziet, zeker op oudere leeftijd, is het verstandig de dierenarts te raadplegen voor onderzoek.

Behandeling van de ziekte van Cushing

De behandeling hangt af van de oorzaak. Bij hypofyse-afhankelijke Cushing is een medicamenteuze behandeling met een geregistreerde diergeneesmiddel zoals trilostaan vaak eerste keus. Dit middel wordt beschouwd als het enige geregistreerde diergeneesmiddel voor de behandeling van de ziekte van Cushing bij honden en helpt om de hoeveelheid cortisol te normaliseren.

De meeste honden verdragen deze levenslange therapie goed en vertonen vaak zichtbare verbetering, waaronder vernieuwde haargroei en minder dorst en plassen.

Bij bijnier-afhankelijke Cushing kan een chirurgische behandeling een optie zijn, bijvoorbeeld als de tumor in de bijnier operatief verwijderd kan worden. Dit kan in sommige gevallen een genezing betekenen, vooral bij een goedaardige tumor. Bij een kwaadaardige bijniertumor is de prognose minder gunstig.

Ongeacht de behandeling zal een hond met Cushing vaak levenslang gecontroleerd moeten worden. Het is belangrijk dat je de hond regelmatig laat checken door de dierenarts, zodat de medicatie nauwkeurig kan worden afgestemd en complicaties worden voorkomen.

Prognose en verloop

Met goede behandeling kunnen de meeste honden met Cushing nog een aantal jaar van goede kwaliteit van leven genieten. De meeste honden verdragen de behandeling goed, maar het blijft een chronische aandoening die regelmatige controle vereist.

Een levenslange behandeling is vaak nodig, en bij tijdige diagnose, in een vroeg stadium, is de kans op verbetering groot. Toch kunnen bij sommige honden complicaties ontstaan doordat een kleine tumor zich uitbreidt naar andere organen of doordat het lichaam sterk is verzwakt.

Voor eigenaren kan het een geruststelling zijn te weten dat een hondenverzekering kan helpen bij het dekken van de kosten van onderzoeken, medicatie en eventueel een operatie. Zo krijgt je hond de zorg die hij nodig heeft zonder financiële verrassingen.